De Tuinen van Appeltern
Walstraat 2a, 6629 AD Appeltern
Nederlands grootste en mooiste tuinideeënpark

Nederlands grootste en mooiste tuinideeënpark

Bodemverzorging
Bodemverzorging

Bodemverzorging

Wie zich verdiept in het bodemleven raakt onder de indruk van de complexiteit en het belang van dit ecosysteem. In de bodem wordt afval omgezet in voedingsstoffen voor nieuw leven.

De juiste bacteriën en schimmels in de bodem maken planten weerbaar tegen allerlei ziekten en plagen. Daarvoor is een goed bodemvoedselweb noodzakelijk: het geheel van bodemdiertjes en micro-organismen dat in een gezonde bodem de stabiele basis vormt.

Gebruik van kunstmest of bestrijdingsmiddelen vernietigt dit systeem. Ook al te rigoureuze grondbewerking zoals spitten, frezen en ploegen is een aanslag op het bodemleven. Gelukkig zijn er methoden om het bodemvoedselweb juist gezond te maken.

Je kunt compost aanbrengen of actieve micro-organismen toevoegen in de vorm van korrels of thee. Maar vooral, de natuurlijke bodemprocessen niet verstoren, plantenresten en blad rustig laten verteren, de bodem bedekt houden.

In de bodem is, normaal gesproken, een breed scala aan bodemleven aanwezig. De meest voorkomende organismen die we met het blote oog kunnen waarnemen zijn oa. regenwormen, aaltjes en duizendpoten. Heel veel micro-organismen, zoals bacteriën, mycorrhiza (symbiose tussen schimmels en plantenwortel) en protozoën (ééncelligen) zijn voor ons niet zichtbaar. Ieder organisme heeft zijn eigen ‘taak’ in de bodem en samen zorgen ze voor de bodemstructuur. Ze maken holtes voor de noodzakelijke zuurstof en zorgen voor de afbraak van dood organisch materiaal.

Gebrek aan bodemleven
Het bodemleven varieert per ± 10 cm diepte en gaat dood als de omstandigheden veranderen. Gebrek aan bodemleven kan ontstaan door:

  • Langdurig onder water staan van grond
  • Diepspitten of keren van de grond
  • Uitgraven (nieuwbouw) van de grond en deze later terugbrengen, waarbij de toplaag onder komt
  • Zuurstofgebrek door het vastrijden of -lopen van de grond
  • Gebruik van veel potgrond (is steriel) zorgt er voor dat het bodemleven zich niet kan ontwikkelen

Bij gebrek aan bodemleven en daardoor aan een goede structuur, ontstaat een negatieve groeispiraal. Om dit te veranderen moeten we de structuur verbeteren, micro-organismen enten en organisch materiaal toevoegen. Het herstellen van grond waaruit het bodemleven verdwenen is, vergt op natuurlijke wijze zo’n drie jaar! Bacteriën hebben immers geen pootjes.

Wisselwerking
In de bodem vindt een wisselwerking plaats tussen plantenwortels en bodemleven. Het bodemleven biedt plantenwortels bescherming tegen ziekten en assistentie bij de opname van voedingselementen. Voor hun energie zijn ze op hun beurt weer afhankelijk van restanten aan suikers in het organisch materiaal of van de door plantenwortels uitgescheiden suikers. Zonder de genoemde micro-organismen kunnen planten zich niet goed ontwikkelen en ontstaat er groeistagnatie. Planten verkleuren door gebrek aan voedingsstoffen en gebreksziekten zijn daarvan een gevolg. Ze worden daardoor weer gevoeliger voor schimmels en insectenplagen.

Vijf tips voor een gezonder bodemleven:

  1. Vermijd het gebruik van kunstmest en bestrijdingsmiddelen
  2. Laat de bodem zoveel mogelijk met rust
  3. Gebruik compost
  4. Laat plantresten en blad rustig verteren
  5. Hou de bodem bedekt met beplanting of mulch

Ruud Snijders
Innogreen

Meer lezen over de bodem?
Kijk dan op www.wildeweelde.nl!

Onze partner

Vakgroep Wilde Weelde

Amsterdam
Exposant

Meer Tuinadvies in Bodemverzorging